Dostępność cyfrowa to nie tylko kwestia wygody, ale przede wszystkim prawa do równego dostępu do informacji. Zasady dostępności internetowej pomagają projektować serwisy i aplikacje tak, by każdy – niezależnie od wieku, stanu zdrowia czy wykorzystywanego urządzenia – mógł z nich w pełni korzystać. Najnowszym standardem w tym obszarze są wytyczne WCAG 2.2 (Web Content Accessibility Guidelines), opublikowane przez organizację W3C w 2023 roku.
Czym jest WCAG 2.2?
WCAG 2.2 rozwija wcześniejsze wersje wytycznych (2.0 i 2.1). Podstawą pozostają te same cztery zasady: strony powinny być postrzegalne, funkcjonalne, zrozumiałe i solidne.
Nowa wersja wprowadza jednak dodatkowe kryteria, które jeszcze mocniej akcentują dostępność dla osób z trudnościami poznawczymi oraz dla użytkowników mobilnych. WCAG 2.2 obejmuje 9 nowych kryteriów sukcesu, m.in.:
- Ułatwienia dla nawigacji klawiaturą – większe wskaźniki fokusu, widoczna kolejność poruszania się po stronie.
- Dostępność na urządzeniach mobilnych – wyraźne przyciski i pola interaktywne, możliwe do obsługi bez dużej precyzji.
- Wsparcie dla osób z problemami poznawczymi – np. brak limitów czasowych, większa przewidywalność zachowań elementów.
- Zmniejszenie barier wizualnych – lepsze kontrasty i łatwiejsze rozpoznawanie elementów aktywnych na stronie.
Kogo dotyczą wymagania WCAG 2.2?
Podobnie jak wcześniejsze edycje, WCAG 2.2 ma uniwersalny charakter – dotyczy zarówno twórców stron, właścicieli serwisów, jak i użytkowników końcowych. Szczególnie istotne jest jego znaczenie dla:
- Osób z niepełnosprawnościami – niewidomych, słabowidzących, niesłyszących, z trudnościami manualnymi czy poznawczymi.
- Seniorów – dodatkowe ułatwienia w obsłudze stron są odpowiedzią na naturalne ograniczenia związane z wiekiem.
- Użytkowników mobilnych – WCAG 2.2 silniej uwzględnia obsługę na małych ekranach i przyciskanie elementów palcem.
- Instytucji i podmiotów publicznych – w UE obowiązuje Dyrektywa o dostępności stron internetowych i aplikacji mobilnych, a wkrótce również European Accessibility Act, które odwołują się do standardów WCAG.
Dlaczego warto wdrażać WCAG 2.2?
- Zgodność z nowymi przepisami – implementacja WCAG 2.2 pozwala uniknąć problemów prawnych.
- Nowoczesność i użyteczność – dostępność to część dobrego UX, poprawiającego komfort wszystkich użytkowników.
- Szerokie grono odbiorców – im bardziej dostępna strona, tym większa grupa może z niej realnie korzystać.
- Społeczna odpowiedzialność – dostosowanie usług cyfrowych to wyraz troski o równe prawa i szacunek do użytkowników.
Podsumowanie
WCAG 2.2 to krok naprzód w stronę internetu jeszcze bardziej przyjaznego, inkluzywnego i nowoczesnego. Wytyczne te nie są skierowane wyłącznie do osób z niepełnosprawnościami – przynoszą korzyści wszystkim użytkownikom stron i aplikacji. Wdrażając WCAG 2.2, właściciele serwisów zapewniają zgodność z wymogami prawa oraz tworzą przestrzeń online otwartą na każdego.
Checklista dostępności stron internetowych WCAG 2.2
Zasada 1: Postrzegalność
- Wszystkie obrazy, ikony i multimedia mają tekst alternatywny (alt).
- Kontrast kolorów tekstu i tła wynosi co najmniej 4.5:1 (lub 3:1 dla tekstu dużego).
- Treści multimedialne posiadają napisy, transkrypcje lub audiodeskrypcje.
- Kolory nie są jedynym nośnikiem informacji (np. dodatkowe oznaczenia poza kolorem).
Zasada 2: Funkcjonalność
- Cała funkcjonalność jest dostępna za pomocą klawiatury (bez myszki).
- Widoczny wskaźnik fokusu (podświetlenie) dla elementów interaktywnych.
- Przyciski i pola interaktywne mają minimum 24×24 piksele rozmiaru.
- Nawigacja jest spójna i logiczna, umożliwia łatwe przejście pomiędzy elementami strony.
- Brak limitów czasowych lub zapewnione metody ich przedłużenia.
Zasada 3: Zrozumiałość
- Instrukcje i komunikaty są jasne i zrozumiałe.
- Użytkownicy nie muszą ponownie wpisywać danych (np. logowanie lub formularze) bez wsparcia autouzupełniania.
- Wszystkie linki do pomocy czy kontaktu pojawiają się konsekwentnie w tych samych miejscach.
- Funkcje uwierzytelniania dostępne różnych poziomach (np. bez konieczności rozwiązywania captcha).
Zasada 4: Solidność
- Strona jest kompatybilna z technologiami wspomagającymi (czytniki ekranu, powiększenia).
- Kod HTML i ARIA są stosowane zgodnie z najlepszymi praktykami semantycznymi.
- Strona działa poprawnie na różnych przeglądarkach i urządzeniach, w tym mobilnych.
Nowe kryteria sukcesu WCAG 2.2 (wybrane)
- Wskaźnik fokusu jest wyraźnie większy i wyraźniejszy, by ułatwić nawigację klawiaturą.
- Minimalny rozmiar celów interaktywnych to 24×24 px.
- Uproszczona nawigacja i obsługa na urządzeniach dotykowych.
- Zapewnienie opcji autouzupełniania i minimalizowanie konieczności ponownego wpisywania danych.
- Wsparcie dla użytkowników z trudnościami poznawczymi (np. brak limitów czasowych, jasne instrukcje).
Wskazówki końcowe
- Regularnie testuj stronę narzędziami automatycznymi oraz z udziałem użytkowników z różnymi niepełnosprawnościami.
- Aktualizuj stronę na bieżąco wraz z rozwojem standardów WCAG i technologicznym.
- Publikuj deklarację dostępności i informuj użytkowników o wdrożonych ułatwieniach.
Ta lista stanowi solidną podstawę do przygotowania strony zgodnej z WCAG 2.2 na poziomie AA, który jest obecnie wymagany przez prawo i najlepsze praktyki dostępności cyfrowej.